Pablo Neruda

pablo_neruda

Güney Amerika’nın yetiştirdiği en büyük şairlerden biri,iflah olmaz bir komünist,bir diplomat ve büyük bir adam.

Asıl adı Ricardo Eliezer Neftali Reyes olan Pablo Neruda Şili’nin Parral şehrinde doğdu.Babası onun üniversitede okumasını doktor,avukat gibi bir mesleği olmasını umuyordu fakat daha 13 yaşında gazetelere makale yazan genç adamın böyle bir niyeti yoktu.Henüz 14 yaşındayken ünlü şair Gabriela Mistral önünde saygıyla eğilerek ” Siz gerçek bir şairsiniz” demişti.Babasının itirazları nedeniyle kendi adını kullanmadan yazmaya başladı .Pablo Neruda ismini önce sadece yazın dünyasında kullanırken daha sonra resmi olarak da bu ismin sahibi oldu.

Parasız kaldığı bir dönem Şili Dış İşleri Bakanlığına başvurdu ve hiç beklemediği bir şekilde görev aldı.İlk olarak Şili hükumetinin Hindistan Büyük Elçiği’nde çalışmaya başladı.Orada tanıştığı Hollandalı Maria Antonieta Agenaar ile ilk evliliğini yaptı. Şili Hükümeti iflas edip maaşları ödeyemediği için ülkesine döndü yanında eşiyle birlikte.Çiftin bir kızları oldu ancak erken doğan bu bebek hastaydı ve kısa süre içinde hayatını kaybetti.Bu kayıpla beraber Maria ve Pablo’nun evliliği de sona erdi ve Neruda kendinden 20 yaş büyük Delia Del Carril ile evlendi. Delia bir sosyalistti ve Neruda’yı elit ve ve entelektüel bir çevreyle de tanıştırdı.

Özellikle Federico Garcia Lorca ve Neruda’nın dostluğu çok farklı bir yere geldi. Neruda lorca için “Çingelerin Prensi” lakabını kullanırdı.Çevresine tanıştırırken şöyle diyecekti:”Felsefeden çok ölüme,akıldan çok acıya,mürekkepten çok kana yakın bir şair…”Maalesef Lorca bir süre sonra İspanya iç savaşında bir suikaste uğrayacaktı.

pablo_neruda_delia
Pablo Neruda ve 2.eşi Delia del Carril

Neruda “komünist olmayı hiç bırakmayacağım “diyor; meslekleri vatanseverlik olan profesyonel milliyetçilerden haz etmiyor ,faşizmle zeka arasında bir ilişki kuramıyordu.Yoksulları seviyordu bunun sebebi kendisinin de yoksulluktan gelmesi değil Burjuvaziyi sevmemesiydi.

1948 yılında vatan haini ilan edilip kolluk kuvvetleri tarafından aranmaya başladı.Bunun üzerine Neruda kılık değiştirdi ve sınırları geçmeye çalıştı.Bu sırada yazmaya devam etti.

Neruda’ya göre “İyi konuşmacılar değil iyi yazarlar geleceğe kalacaktı”Belki de bunun ispatı Bolivya ormanlarındaki Che Guevera’nın cebinde Neruda’nın “Bolivar için Şarkı” isimli şiirinin olmasıydı

Neruda’nın Fidel Castro ve ve beraberindekiler için yazdığı Kahramanlık Şarkısı ise Küba Devrimi için yazılan ilk şiirdi.

1966’da Delia ‘dan boşanıp Matilde Urrubia ile evlendi.1970 seçimlerinde başkan adaylığı gündeme geldi ancak Neruda başkan seçilen Allende’yi destekledi .Allende Neruda’yı Paris büyük elçisi olarak atadı ancak bir süre sonra sağlık sorunları yüzünden Şili’ye geri döndü.

Şiirleri yüzü aşkın dile çevrildi.1971 yılında Nobel Edebiyat ödülünü aldı.Ödül parasıyla Paris’te bir kır evi yaptırdı.

1973 yılında Santiago Şili’de prostat kanserinden hayatını kaybetti.Ancak askeri darbeden kısa süre sonra ölmesi her zaman şüphe yarattı.Zehirlenmiş olabileceği ile ilgili söylentiler zaman zaman gündeme geldi 2015 yılında Şili Hükümeti Neruda’nın ölümünün doğal yollardan olmayabileceğini kabul etti.

Ardında onlarca kitap,şiir bırakan devrimci latin amerikalı son şiirnde şöyle yazdı:” Dünya seni öpüyor ve Allahaısmarladık diyorum.”

Bizler Susuyorduk

Bilmek acı çekmektir. Ve bildik;
Karanlıktan çıkıp gelen her haber
Gereken acıyı verdi bize:
Gerçeklere dönüştü bu dedikodu,
Karanlık kapıyı tuttu aydınlık,
Değişime uğradı acılar.
Gerçek bu ölümde yaşam oldu.
Ağırdı sessizliğin çuvalı.

Pablo Neruda

Ölüm

Dünyaya birçok kez gelmişim
Yok olmuş yıldızların dibinden
Ellerimde tuttuğum
Ölümsüzlük bağlarını dokuyarak
Şimdi öleceğim yeniden
Vücudumu örten toprağa sarınarak!

II
Ne papazların sattığı
Gökyüzünden bir parça aldım.
Ne de tembel zenginler için
Metafizikçilerin,
Düzüp koştuğu, karanlıklardan.

III
Ölüm içinde yoksullarla bir olmak istiyorum
Göğü elinde tutanların kamçıladığı
İnceleme yeteneği olmayanlarla!
Şimdiyse ölüme hazırım
Beni saran bir elbise gibi
Sevdiğim renkten
Boyu posuma tıpatıp; uygun
Ve benim için gerekli olan
Beni saran bir elbise gibi!

Bu Yazıyı Beğendiyseniz Bunlar da Hoşunuza Gidebilir:
boris_vian
Boris Vian
jack_kerouac_yolda
Jack Kerouac
zora_neale_hurston
Zora Neale Hurston

Yorum Yaz